خبر درگذشت بهرام بیضایی، نویسنده، کارگردان، پژوهشگر و یکی از ستون‌های اندیشه و فرهنگ معاصر ایران، فراتر از یک رویداد تلخ فرهنگی است. رفتن او یادآور این حقیقت است که هر جامعه‌ای، برای ایستادن، حرکت‌کردن و پیش‌رفتن، نیازمند اندیشه‌ورزی، خرد و نگاه نقادانه است؛ همان چیزی که در آثار و شیوه زیست بیضایی به روشنی دیده می‌شد. بیضایی هنرمندی نبود که صرفاً اثر تولید کند؛ او می‌اندیشید، می‌پرسید و بازاندیشی می‌کرد.

مشکل اقتصاد ایران را نمی‌توان صرفاً در چارچوب علم اقتصاد حل‌وفصل کرد، نه به این دلیل که نظریه‌های اقتصادی ناکافی‌اند، بلکه به این دلیل که موانع اصلی در سطحی پیشااقتصادی قرار دارند. علم اقتصاد بر فرض وجود نهادهای پایدار، قواعد قابل پیش‌بینی، حقوق مالکیت شفاف، امکان محاسبه عقلانی و افق تصمیم‌گیری بلندمدت بنا شده است. در غیاب این پیش‌فرض‌ها، ابزارهای اقتصادی کارکرد خود را از دست می‌دهند.

تحلیل صنعت خودرو در ایران بدون بررسی قرارداد ال۹۰ (لوگان) تحلیلی ناقص است. این قرارداد نه صرفاً یک پروژه تولید خودرو، بلکه نقطه‌ای استراتژیک در تاریخ صنعتی کشور بود؛ نقطه‌ای که می‌توانست صنعت خودرو را از یک بازار بسته، مونتاژ محور و داخلی، به بازیگری در زنجیره جهانی خودرو تبدیل کند. در اوایل دهه ۱۳۸۰، صنعت خودروی ایران به سقف توان خود در چارچوب مدل‌های قدیمی رسیده بود. پلتفرم‌های فرسوده، وابستگی شدید به بازار داخل، نبود استانداردهای صادراتی، و فاصله معنادار با فناوری روز جهان، همگی نشانه‌هایی از یک بن‌بست ساختاری بودند.

شهرهای صنعتی بسیاری در جهان، رشد اقتصادی خود را مدیون حضور یک صنعت یا شرکت بزرگ هستند. شهر Hermosillo در مکزیک نمونه‌ای بارز است که به دلیل کارخانه فورد و توسعه صنعت خودرو، رشد اقتصادی چشمگیری را تجربه کرده است. با این حال، پرسش کلیدی این است که آیا این موفقیت پایدار است یا وابستگی شدید به یک صنعت، ریسک‌های بلندمدت ایجاد می‌کند؟ مطالعه موردی Hermosillo که توسط Growth Lab دانشگاه هاروارد انجام شده است، نشان می‌دهد که رشد سریع بدون ایجاد تنوع صنعتی و انعطاف اقتصادی، می‌تواند شهرها را در برابر شوک‌های اقتصادی آسیب‌پذیر کند.

در روزهای اخیر یکی از خودروسازان بزرگ کشور اقدام به برگزاری میزگردی با حضور چند کارشناس کرد؛ میزگردی که قرار بود به بیان واقعیت‌ها، ارزیابی مسیر گذشته و ارائه راه‌حل برای آینده صنعت خودرو بپردازد. اما پرسش اساسی این است که چنین رویدادهایی تا چه اندازه می‌توانند اثرگذار، باورپذیر و شنیدنی باشند؟ آیا اصلاً مردم، کارشناسان مستقل یا حتی سیاست‌گذاران این نوع میزگردها را جدی می‌گیرند؟ واقعیت این است که بنگاه‌های صنعتی در بیان نقدهای جدی درباره خود، با محدودیت‌های ساختاری روبه‌رو هستند.

کانونِ استراتژی غرب برای شکست کمونیسم و شوروی، افزایش تدریجی ناکارآمدی‌ها از طریق محدود کردن، محصور کردن و منفور کردن بود. به موازات کمونیسم، سرنوشت یک ایسم دیگری به تدریج در همین مسیر حرکت می کند. برای سه دهه، مجموعۀ غرب، اسراییل و بسیاری از کشورهای عربی، ترکیبی از محدود کردن و محصور کردن ایران را در پیش گرفتند و از قضا ۲۴ سال مذاکره کردند. هم اکنون فناوری‌های حیرت‌انگیز، استراتژی غرب نسبت به ایران و بنیادگرایی را در کانال جدیدی قرار داده است. انرژی به ‌کارگیری این فناوری، رئیس جمهوری است که در کاخ سفید نشسته است که گفته می‌شود بزرگترین سرمایۀ مدیریتی او، غیرقابل پیش‌بینی بودن اوست.

چرا بدون شناخت، آموزش و امید نمی‌توان آینده‌ای ساخت؟ صنعت خودروی ایران سال‌هاست با مشکلاتی مواجه است که نه موقتی‌اند و نه اتفاقی؛ بلکه ریشه در ساختار و نگاه مدیریتی دارد. اگر بخواهیم صریح باشیم، این صنعت راه را گم کرده است. اما چرا؟

در جامعه‌ای که سال‌هاست با فراز و نشیب‌های اقتصادی، مدیریتی و اجتماعی دست‌وپنجه نرم می‌کند، شاید بزرگ‌ترین کمبود، کمبود امید باشد. فقر امید از هر فقر دیگری ویران‌کننده‌تر است؛ زیرا وقتی امید از میان برود، تلاش‌ها بی‌ثمر می‌شود، انگیزه‌ها رنگ می‌بازد و حتی بزرگ‌ترین استعدادها نیز خاموش می‌شوند. سال‌هاست مردان و زنانی در صنعت این کشور، هست و نیست خود را پای توسعه، تولید، ساخت و خودکفایی گذاشته‌اند؛ اما بسیاری از آنان هیچ‌گاه آنچنان که باید دیده و شنیده نشده‌اند.

یکی از چالش‌های بنیادین در حکمرانی صنعتی و تصمیم‌سازی‌های کلان کشور این است که افکار و سلیقه‌های مدیریتی، پیش از آنکه در محیطی علمی و آزمایشگاهی مورد آزمون قرار گیرند، مستقیماً وارد عرصه اجرا می‌شوند. این شیوه، هزینه‌های سنگینی را به صنعت و اقتصاد تحمیل کرده و پیامدهای پیش‌بینی‌نشده و بعضاً جبران‌ناپذیری را به همراه داشته است. همان‌گونه که در علوم زیستی، هیچ دارو یا واکسنی بدون عبور از مراحل دقیق آزمایشگاهی وارد مرحله عمومی نمی‌شود، در عرصه سیاست‌گذاری و مدیریت نیز باید بستری برای آزمودن تصمیمات پیش از اجرا وجود داشته باشد.

نمایندگان واردکنندگان خودرو در این نشست تصویری روشن از بازاری ارائه کردند که نه با منطق اقتصادی اداره می‌شود و نه با ثبات مقررات؛ بازاری که به‌جای آنکه ریشه در اصول رقابت داشته باشد، اسیر تصمیمات لحظه‌ای و دستورالعمل‌های پیش‌بینی‌ناپذیری شده که هر روز بخشی از آن را از کار می‌اندازد. نخستین محور سخنان واردکنندگان، بی‌ثباتی سیاست‌های ارزی بود؛ بحرانی که همچون سایه‌ای دائمی بر سر واردات خودرو سنگینی می‌کند.

دکتر محمدمهدی بهکیش هشدار داد که افت ظرفیت صنایع ارزآور (فولاد و پتروشیمی) و قفل‌شدن طرح‌های انرژی دسترسی کشور به ارز را تهدید می‌کند و مستقیماً بر صنعت خودرو اثر می‌گذارد. بدون رفع تحریم‌ها، بهبود روابط خارجی و احیای تجارت نه تولید تاب‌آوری دارد و نه بازار خودرو رقابتی می‌شود. او تأکید کرد ایران با نادیده‌گرفتن نقش تجارت و تمرکز افراطی بر صنعتی‌سازی، مسیر رشد طبیعی را از دست داده است.

صنعت خودروی ایران پس از برجام هر روز بحرانی‌تر شد و حالا با شوک جنگ و مکانیسم ماشه روبه‌روست. در همین راستا، اندیشکده خودرو نشستی با عنوان «استراتژی صنعت خودرو در سایه جنگ» برگزار کرد تا به ارائه یا دست‌کم طرح بحث درباره یک نقشه راه در این شرایط بحرانی بپردازد.  این همایش که در سالن اندیشکده خودرو واقع در موزه تاریخی برگزار شد، میزبان فعالان صنعت خودرو از جمله قطعه‌سازان و خودروسازان بود و همچنین با حضور نمایندگانی از مجلس، شورای رقابت و وزارت صمت همراه شد؛ نشستی که هدف آن گردآوردن تمامی طرف‌های درگیر در صنعت خودرو زیر یک سقف برای هم‌اندیشی و یافتن راهی جهت برون‌رفت از وضعیت کنونی بود.

صنعت خودرو ایران در شرایط کنونی با مجموعه‌ای از چالش‌های پیچیده روبرو است؛ از تحریم‌های بین‌المللی و فشارهای اقتصادی گرفته تا مشکلات داخلی و ناپایداری سیاست‌های صنعت خودرو. همایش «استراتژی صنعت خودرو در سایه جنگ» با هدف بررسی وضعیت فعلی و ارائه راهکارهای عملیاتی برگزار شد. این همایش فرصتی بود برای گردهمایی سیاست‌گذاران، تولیدکنندگان و کارشناسان جهت تحلیل مشکلات و ارائه پیشنهاداتی برای نجات و توسعه این صنعت استراتژیک.

چهارمین ارائه‌دهنده رویداد «هوش مصنوعی: کلید ورود به آینده»، دکتر الهام سرائی‌نیا، مشاور صنعت و مدرس دانشگاه، به بررسی آینده هوش مصنوعی با تمرکز بر دیدگاه‌های جفری هینتون و برخی دیگر از پژوهشگران برجسته این حوزه می‌پردازد. او به استعفای جفری هینتون از گوگل اشاره می‌کند؛ هینتون در متن استعفایش نگرانی خود را درباره رشد سریع هوش مصنوعی و ورود به عصر تکینگی ابراز می‌کند.

در نشست خصوصی سازی در صنعت خودرو، کارشناسان پیش نیازهای خصوصی سازی و پیامدهای خصوصی سازی بدون ایجاد بازار آزاد را مورد نقد و بررسی قرار داده و با تاکید بر اینکه موفقیت خصوصی سازی وابستگی عمیقی به وجود یک بازار رقابتی و قوانین حمایتی دارد، اعلام کردند: خصوصی سازی بدون بازار آزاد تنها یک تغییر مالکیت صوری است که اغلب به جای حل مشکلات به ایجاد انحصارهای خصوصی فساد و ناکارآمدی های جدید منجر می شود.

دومین نشست تخصصی اندیشکده خودرو با عنوان «از جاده مخصوص تا ایستگاه شریف» روز گذشته با حضور مهندس فداکار، از دانش‌آموختگان دانشگاه شریف و از مدیران و صاحب‌نظران باسابقه صنعت خودرو، در مرکز کارآفرینی دانشگاه صنعتی شریف برگزار شد. این برنامه با هدف بررسی روند تاریخی، ساختار فعلی و چالش‌های بنیادین صنعت خودرو در ایران برگزار شد و با استقبال دانشجویان و فعالان حوزه صنعت همراه بود.

اولین رویداد هوش مصنوعی با عنوان «کلید ورود به آینده» با میزبانی معاونت پژوهشی دانشگاه شاهد و همکاری اندیشکده خودرو و سایر نهادهای مرتبط، با موفقیت برگزار شد. این رویداد با هدف بررسی نقش و اهمیت هوش مصنوعی در صنایع مختلف و ایجاد بستری برای تبادل نظر بین متخصصان، مدیران و علاقه‌مندان به این حوزه برگزار گردید. این رویداد شامل چهار پنل سخنرانی و تخصصی بود. در این پنل‌ها، موضوعات متنوعی از جمله کاربردهای هوش مصنوعی در صنعت خودرو، بانکداری،... و با حضور و سخنرانی مدیرعامل‌های پلتفرم‌های نکسترا، فلوچت، اسنپ‌فود، آی سپاس، دیجی نکست، مکتب شریف و سایر حوزه‌ها مورد بحث و بررسی قرار گرفت.

عصر یک روز بهاری، در فضایی آکنده از شور و اشتیاق دانشجویی، مرکز کارآفرینی دانشگاه صنعتی شریف میزبان یک گفتگوی داغ و پرمخاطب بود.  موضوع؟ واردات خودرو، این کلیدواژه‌ی پر مناقشه که همواره قلب تپنده‌ی صنعت خودروی کشور را به چالش کشیده است. کافه مملو از دانشجویان و فعالان عرصه‌ی خودرو بود؛ جوانانی که با نگاهی پرسشگر و دلی پر امید، در پی یافتن پاسخ‌هایی برای ابهامات و چالش‌های موجود بودند. در این میان، چهره‌های آشنایی از کارشناسان خبره نیز به چشم می‌خورد که خود، گواهی بر اهمیت و حساسیت موضوع داشت.

اندیشکده خودرو به مناسبت بزرگداشت روز مهندسی چهارم اسفند ماه همایشی را با حضور دانشجویان برتر رشته‌های مهندسی در سالن همایش شهید سلیمانی شرکت پارس خودرو برگزار کرد. بر اساس برنامه‌ریزی صورت گرفته در ابتدا شرکت‌های: سایپا؛ پارس خودرو؛ ایران خودرو؛ بهمن موتور و شرکت برنز از گروه آذین خودرو پذیرای گروه‌های دانشجویی بودند؛ دانشجویان در این بازدید با توانمندی‌های خودروسازان آشنا شدند و پس از برنامه بازدید و پذیرایی به سالن همایش شرکت پارس خودرو آمدند.

«اخیرا مطالعه‌‌‌ای درباره چالش‌‌‌های صنعتی شدن انجام شده که بخشی از آن بر یادگیری از تجربیات جهانی متمرکز بوده است. بر اساس این پژوهش، از سال ۲۰۰۰ به بعد، تعداد کشورهایی که رشد اقتصادی ۵ درصدی را تجربه کردند، افزایش یافت و به ۶۰ کشور رسید، اما پس از مدتی کاهش پیدا کرد. ما در این مطالعه تلاش کردیم ببینیم این کشورها چه اقداماتی انجام داده‌‌‌اند که چنین دستاوردی داشته‌‌‌اند و عوامل موفقیت آنها تا چه اندازه مشترک بوده است.»

تیزر مستند بلند «احمد محمود آل‌خیام» در جشنواره فیلم و صنعت «چرخ صنعت» به نمایش درمی‌آید. این جشنواره به همت سازمان مدیریت صنعتی، روز ۱۵ دی‌ماه برگزار می‌شود و به بررسی و معرفی آثار شاخص در حوزه صنعت، تولید و توسعه اقتصادی می‌پردازد.

اندیشکده خودرو کارگاه تخصصی «پویایی‌شناسی و تفکر سیستم‌ها» با همکاری دانشگاه صنعتی شریف برگزار کرد، این کارگاه با استقبال گسترده فعالان صنعت خودرو در سالن جلسات مرکز کارآفرینی این دانشگاه برگزار شد.

نشست ارائه‌ی گزارش سالانه‌ی شرکت «کروز» برای سال ۱۴۰۳، فرصتی بود برای مرور دستاوردهای یکی از بزرگ‌ترین و موفق‌ترین بازیگران صنعت خودروی ایران. از پیام بنیان‌گذاران تا سخنان مدیرعامل، از زنجیره‌ی تأمین تا خطوط تولید، و از نوآوری‌های فنی تا همکاری با شرکای تجاری؛ هر بخش این همایش کوشید تا تصویری جامع از مسیر رشد و پایداری این شرکت ارائه دهد.

در شرایط حساس کنونی و در آستانه تحولات مهم اقتصادی، اندیشکده خودرو با همکاری شرکت سایپا و انجمن قطعه‌سازان همگن تهران برگزار می‌کند: نشست نخبگانی «پس از ماشه» با حضور جمعی از اساتید برجسته اقتصاد و صنعت کشور. این همایش فرصتی است برای گفت‌وگوی مستقیم میان نخبگان اقتصادی، مدیران بنگاه‌ها و سیاست‌گذاران درباره آینده اقتصاد و صنعت ایران در مسیر نو.

در یکی از حساس‌ترین برهه‌های تاریخی صنعت خودروی کشور، اندیشکده خودرو مفتخر است همایش «استراتژی صنعت خودروی ایران در سایه جنگ؛ نجات یا نابودی» را برگزار کند. این رویداد بزرگ علمی و تخصصی روز ۲۵ شهریور ۱۴۰۱ از ساعت ۱۴ الی ۱۸ در محل موزه خودروی ایران برگزار می‌شود و محلی برای تلاقی اندیشه‌ها و تصمیم‌سازی‌های کلان در حوزه صنعت خودرو خواهد بود. در این همایش، نمایندگانی از وزات صمت؛ نمایندگان مجلس، مدیران عامل خودرو سازان و قطعه‌سازان، نخبگان صنعتی و اقتصادی و کارشناسان برجسته کشور به بررسی ابعاد مختلف صنعت خودرو، چالش‌ها، فرصت‌ها و آینده این صنعت در شرایط کنونی داخلی و بین‌المللی خواهند پرداخت.

در شرایطی که صنعت خودروی ایران با چالش‌های پیچیده‌ای چون تحریم‌های بین‌المللی، بحران‌های منطقه‌ای، فشارهای اقتصادی و ناکارآمدی‌های ساختاری مواجه است، به‌زودی کنفرانسی تخصصی با محوریت بررسی استراتژی‌های نجات این صنعت در بستر بحران توسط اندیشکده خودرو و رسانه دنیای خودرو برگزار خواهد شد.

در راستای انعقاد تفاهم‌نامه فی‌مابین «اندیشکده خودرو» به‌عنوان یکی از پیشتازان بخش خصوصی در حوزه تحول دیجیتال صنعت خودرو و زنجیره تأمین خودروسازی، با «انجمن مدیریت ایران» اقدام به مشارکت در رویداد «چهارمین کنفرانس ملی تحول دیجیتالی با رویکرد معماری دیجیتال سازمان» در محل دانشگاه خاتم و با مشارکت «دانشگاه خاتم» و «انجمن مدیریت ایران» در تاریخ‌های ۱۴ و ۱۵ مردادماه ۱۴۰۳ نموده است.

در راستای ارتقاء سطح علمی، پژوهشی و اجرایی مدیران صنعت کشور، تفاهم‌نامه‌ای میان «اندیشکده خودرو»  (www.autott.ir)  و انجمن مدیریت ایران (www.iranmanagement.net)  به امضا رسید.

منوچهر غروی، یکی از چهره‌های تأثیرگذار در صنعت خودروی ایران، به عنوان مدیرعامل اسبق ایران خودرو و سایپا، نقش قابل توجهی در تحولات این صنعت داشت. او عصر دیروز پس از تحمل یک دوره بیماری جان به جان آفرین تسلیم کرد، مدیریت او، که همزمان با تحولات اقتصادی و سیاسی دهه‌های ۶۰ و ۷۰ شمسی همراه بود.

بیستمین نمایشگاه بین‌المللی قطعات، لوازم و مجموعه‌های خودرو در روز 8 خرداد ماه آغاز به کار خواهدکرد. این رویداد بزرگ که یکی از مهم‌ترین گردهمایی‌های صنعت خودروسازی و قطعات خودرو در سطح بین‌المللی به‌شمار می‌رود، فرصتی بی‌نظیر برای معرفی جدیدترین محصولات، تکنولوژی‌ها و نوآوری‌ها در زمینه تولید و تامین قطعات خودرو فراهم می‌آورد. در نخستین روز از نمایشگاه قطعات خودرو، چهار رویداد مهم و کلیدی برگزار خواهد شد.

«اندیشکده خودرو» با افتخار اعلام می‌کند که در چارچوب بیستمین نمایشگاه بین‌المللی قطعات، لوازم و مجموعه‌های خودرو، مجموعه‌ای از رویدادهای تخصصی و نوآورانه با حضور اساتید، متخصصان و فعالان حوزه‌های مختلف صنعت خودرو برگزار خواهد نمود. این رویداد چهارروزه، فرصتی ارزشمند برای معرفی فناوری‌های نوین، تبادل دانش فنی و ایجاد ارتباط مستقیم میان صنعتگران، پژوهشگران و شرکت‌های دانش‌بنیان است.

اندیشکده خودرو با افتخار دومین برنامه از سلسله نشست‌های «از جاده مخصوص تا ایستگاه شریف» را برگزار می‌کند. این برنامه با هدف ایجاد ارتباط مؤثر بین دانشگاه و صنعت خودرو و آشنایی مدیران صنعتی با ظرفیت‌های دانشگاهی و آگاهی دانشجویان از توانمندی‌های صنعت خودرو طراحی شده است.

بسیج دانشجویی ومرکز نوآوری وکارآفرینی دانشگاه شاهدبرگزار می‌کند: اولین رویدادآینده و کاربردهوش مصنوعی دردانشگاه شاهد

از صنعت خودرو چه می‌دانیم؟ در طول چند دهه گذشته چه آورده‌ای داشته است؟ آیا توانسته از توانمندی دانشگاه‌ها بهره‌مند شود؟ دانشجویان چه کمکی می‌توانند به این صنعت بکنند؟ این سوالات زمینه‌ای فراهم کرد که «اندیشکده خودرو» بتواند بستری برای تعامل و گفتگوی بیشتر بین دانشگاه و زنجیره فعالین کسب و کار خودرویی کشور بیابد در همین مسیر با هماهنگی صورت گرفته میان «مرکز کارآفرینی دانشگاه شریف» و «اندیشکده خودرو» برگزاری سلسله گفتگوهایی میان مدیران کسب و کار صنعت خودرویی کشور و اساتید و دانشجویان دانشگاه شریف برنامه‌ریزی گردید.

با توجه به استقبال گسترده از فراخوان اندیشکده خودرو در بزرگداشت روز مهندس (4 اسفندماه) به اطلاع می‌رساند نظر به افزایش ظرفیت پذیرش دانشجویان؛ محل برگزاری همایش به شرکت پارس خودرو تغییر یافت. به گزارش روابط عمومی اندیشکده خودرو؛ در پی استقبال گسترده دانشجویان از فراخوان روز مهندسی و به منظور ایجاد بستری برای معرفی توانمندی‌های صنعت خودروسازی محل برگزاری همایش به شرکت پارس خودرو منتقل گردید.

مهندسی یا engineering دانشی است که از شناخت اطراف و طبیعت آغاز می‌شود و به ساخت ابزار و ماشین‌ها و مواد و مصالح و هرچیزی که فکرش را بکنید منتهی می‌شود. در واقع مهندسی یعنی اینکه نیازهای خود را با استفاده از قوانین طبیعت و علوم مختلف و ساخت ابزارهای دلخواه برطرف نماییم.